Bài 7. Khái quát về chiến tranh bảo vệ tổ quốc trong lịch sử Việt Nam
Bài tập 6 trang 43 SBT Lịch Sử 11: Ghép tên cuộc kháng chiến ở cột A với người lãnh đạo ở cột B sao cho phù hợp.
Lời giải ngắn nhất
- Bối cảnh lịch sử
+ Đại Việt: Dưới triều Trần, đã chiến thắng quân Mông Cổ lần thứ nhất (1258) nhưng tiếp tục đối mặt với nguy cơ tái xâm lược.
+ Thế giới: Đế quốc Nguyên-Mông do Hốt Tất Liệt lãnh đạo muốn mở rộng lãnh thổ xuống phía Nam, bao gồm Đại Việt.
- Diễn biến chính
+ Vua Trần Nhân Tông và Thái thượng hoàng Trần Thánh Tông tổ chức Hội nghị Bình Than và Diên Hồng, huy động sức mạnh toàn dân.
+ Tháng 1/1285, quân Nguyên do Thoát Hoan chỉ huy tấn công Đại Việt. Quân dân Đại Việt sử dụng chiến thuật du kích và phòng thủ chiến lược.
+ Tháng 5/1285, quân dân Đại Việt giành thắng lợi quyết định tại trận Tây Kết, quân Nguyên rút lui về nước.
- Kết quả và ý nghĩa
+ Kết quả: Đại Việt bảo vệ được độc lập và chủ quyền, quân đội được củng cố.
+ Ý nghĩa: Khẳng định sức mạnh và lòng đoàn kết của dân tộc Đại Việt, để lại bài học quý báu về chiến thuật quân sự và tinh thần yêu nước.
- Nhân vật tiêu biểu
+ Trần Hưng Đạo: Vị tướng tài ba, chỉ huy quân dân chiến đấu chống quân Nguyên.
+ Trần Nhân Tông: Vị vua anh minh, tổ chức và chỉ đạo cuộc kháng chiến.
Lời giải chi tiết
- Bối cảnh:
+ Sau khi bị quân Tây Sơn đánh bại, vua Lê Chiêu Thống sang cầu cứu nhà Thanh.
+ Cuối năm 1788, nhà Thanh cử Tôn Sĩ Nghị thống lĩnh 29 vạn quân ồ ạt tràn vào xâm lược nước ta.
- Động thái của quân Tây Sơn:
+ Trước thế mạnh của giặc Thanh, quân Tây Sơn đã rút khỏi Thăng Long để bảo toàn lực lượng và gấp rút xây dựng phòng tuyến thuỷ bộ ở Tam Điệp - Biện Sơn.
+ Tháng 12/1788, Nguyễn Huệ lên ngôi hoàng đế, lấy niên hiệu là Quang Trung, chỉ huy 5 đạo quân Tây Sơn, tiến về Thăng Long.
+ 25/1/1789 (đêm 30 Tết, âm lịch), quân Tây Sơn bất ngờ tấn công và tiêu diệt gọn quân Thanh ở đồn tiền tiêu.
+ 28/1/1789 (mùng 3 Tết), quân Tây Sơn bao vây và triệt hạ đồn Hà Hồi (Thường Tín, Hà Nội). Quân Thanh bị đánh bất ngờ, hoảng sợ, hạ khí giới đầu hàng.
+ 30/1/1789 (rạng sáng mùng 5 Tết), quân Tây Sơn giành thắng lợi quyết định ở đồn Ngọc Hồi và Đống Đa (Hà Nội).
- Kết quả: Quân Thanh đại bại, buộc phải rút chạy về nước.
- Ý nghĩa:
+ Là một trong những chiến công vĩ đại và hiển hách nhất trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc ta.
+ Thể hiện lòng yêu nước, đoàn kết đấu tranh chống ngoại xâm.
+ Bảo vệ được độc lập, chủ quyền của dân tộc.
+ Cho thấy tài năng thao lược của bộ chỉ huy quân Tây Sơn.